» Stefaan.franco@skynet.be
Potterierei 72 - 8000 Brugge

« Pagina terug

» Hoofdpagina
» God laat zich ontmoeten
» Actuele vragen

'Gewijd voor de dienst van het volk'

Toen Jezus van Nazaret al weldoende rondtrok om zijn Blijde Boodschap te verkondigen, richtte Hij zich vaak tot een grote menigte. Hij riep alle mensen op om zijn leerling te worden, om Hem te volgen en zich te bekeren. Uit die ruime kring leerlingen koos Hij enkelen om Hem op een bijzondere manier te vergezellen. Ze werden zijn naaste medewerkers of apostelen. Zo is het tot op vandaag in onze Kerk. Iedere gedoopte is geroepen om te leven zoals Jezus en Hem na te volgen. Maar enkele mensen nemen een bijzondere verantwoordelijkheid op zich als catechist, godsdienstleerkracht, diaken, parochie-assistent(e), teamlid, pastoor, lid van een parochiale vereniging, pastoraal werk(st)er, bisschop enzovoort. Het is een groot geluk dat vele mensen zich ten dienste stellen van de kerkgemeenschap. Ze doen dit omdat ze Jezus willen navolgen en geloven in de waarde van het evangelie. Dankzij hun inzet krijgt de kerkgemeenschap een concreet gezicht.

Te midden van de velen die een taak opnemen in de Kerk, zijn er enkelen die daartoe een wijding ontvangen. Het is één van de zeven sacramenten van de Kerk. Om hun dienstwerk te verrichten, worden ze op een bijzondere wijze gesterkt met de heilige Geest. Ze maken ook een langere vormingstijd door die hen toerust voor hun zending. Om de eigenheid van de wijding te typeren, gaan we te rade bij de evangelist Marcus. Hij vertelt kort het roepingsverhaal van de twaalf leerlingen: "Jezus ging de berg op en riep tot zich die Hij zelf wilde; en zij kwamen bij Hem. Hij stelde er twaalf aan om Hem te vergezellen en door Hem uitgezonden te worden om te prediken met de macht de duivels uit te drijven" (Mc 3, 13-15).

Gewijden zijn in de eerste plaats geroepen 'om Hem te vergezellen'. Ze behoren tot het gezelschap van Jezus. Die verbondenheid met Christus moet zo sterk zijn dat de gewijde een echte getuige wordt van Hem. In de woorden en daden van de gewijde moet Jezus Christus herkenbaar worden. De Heer vergezellen betekent immers meer en meer op Hem gaan gelijken. Het is gaan leven, denken, voelen en spreken zoals Christus. Alleen zo kan waar worden wat Jezus tot zijn leerlingen zei: 'Wie naar u luistert, luistert naar Mij' (Lc 10, 16). De gewijde ambtsdragers maken in zekere zin de onzichtbare Christus zichtbaar en hoorbaar in de gemeenschap. Ze vertegenwoordigen en symboliseren Hem. Ze geven stem aan zijn Stem en geven handen aan zijn Handen.

Een gewijde vergezelt de Heer 'om uitgezonden te worden'. Da's een tweede belangrijke gedachte: de gewijde staat ten dienste van Christus en de Kerk. Tijdens de wijdingsliturgie legt de wijdeling zich op een bepaald moment plat ter aarde. Het is een van de meest sprekende gebaren. Hij geeft zichzelf volledig ten dienste van Christus en de Kerk. Precies zoals de evangelist Johannes zegt: 'De graankorrel moet in de aarde vallen en sterven om volop vruchten voort te brengen' (Joh 12, 24).

Als 'gezel van Jezus' maakt de gewijde Christus zichtbaar in de gemeenschap en ontvangt daartoe een zending. Maar wat is hun concrete taak? Wat doen zij? Het Tweede Vaticaanse Concilie (1962-1965) spreekt over een drievoudige opdracht van de gewijden. Zij zijn in de eerste plaats de verkondigers van het Woord van God. De diepe rijkdom van het evangeliewoord ontsluiten zij voor mensen van vandaag. Dit verkondigingswerk kan vele vormen aannemen: de homilie, catechese, getuigenis, toespraken, lessen, bijbel- en leesgroepen, het persoonlijke gesprek enzovoort. Zelf geraakt door het Woord van Jezus Christus zal het steeds hun betrachting zijn anderen in contact te brengen met de levende Blijde Boodschap.

Ten tweede brengt de gewijde bedienaar mensen samen rond Christus. Hij neemt de dienst van de 'verzameling' waar. In navolging van Jezus, de goede Herder (vgl. Joh 10, 11) is hij herder van mensen. Soms gaat hij de kudde voor om de weg te wijzen naar groene weiden. Soms loopt hij achteraan de kudde om de zorg voor de achtergestelde, gekwetste, lijdende mens op te nemen. Hij zorgt ervoor dat geen mens om welke reden ook achterop raakt. Maar meestal vind je hem te midden van zijn mensen. Hij deelt het leven van mensen en brengt het in contact met Jezus Christus.

Tenslotte heeft de bedienaar een heel eigen rol in de liturgie en de sacramenten. Dankzij zijn voorgaan in liturgie en sacramenten worden mensen 'geheiligd'. Heiligen wil zeggen 'met God verbinden'. In de sacramenten worden we steeds dieper met de Heer verenigd.

Het sacrament van de wijding kent van oudsher drie graden. De bisschop is de herder en de eindverantwoordelijke van een bisdom. Hij zorgt ervoor dat zijn bisdom verbonden blijft met de wereldkerk en met de Kerk van alle tijden. Er wordt voor hem en de bisschop van Rome gebeden in het Grote Dankgebed van de eucharistie.

Ten tweede is er de priester. Hij deelt in de zending van de bisschop en is zijn medewerker. Zijn concrete taak kan heel verscheiden zijn: pastoor op een parochie of federatie, leraar op een school, aalmoezenier in een gevangenis of zorginstelling, professor aan de universiteit, in het jeugdwerk, in de opvang van daklozen en vluchtelingen, als missionaris in de jonge kerken, als proost van een sociale beweging, als beleidsverantwoordelijke in de Kerk enzovoort. Maar door die grote verscheidenheid aan werkterreinen heen zit een rode draad verweven. Iedere priester verkondigt het evangelie, gaat voor in de eucharistie en de andere sacramenten en is een herder voor zijn mensen. De priester maakt zichtbaar dat Christus het hoofd van de Kerk is.

De derde en laatste graad van het wijdingssacrament is het diaconaat. Voor de diaken staat het dienstwerk, de diaconie, voorop. Hij zorgt ervoor dat Jezus' woord 'Ik ben niet gekomen om gediend te worden maar om te dienen' (vgl. Mc 10, 45) door alle gedoopten beleefd wordt. Hij maakt zichtbaar dat Christus de dienaar is van alle mensen. Het verhaal van Jezus die de voeten van zijn leerlingen wast in het Johannesevangelie is de dragende tekst voor de diaken (Joh 13, 1 e.v.). De diaken gaat ook voor in doopsels, huwelijken, de begrafenisliturgie. Hij leest het evangelie voor en houdt de homilie tijdens de eucharistie.

Samen met de vele mensen die mee verantwoordelijkheid opnemen in de Kerk staan de gewijden in voor het pastorale dienstwerk. Toch vervullen de gewijden een onmisbare dienst in de kerkgemeenschap. In het Johannesevangelie zegt Jezus: 'Zonder Mij (Christus) kunnen jullie (christenen) niets' (Joh 15, 5). De gewijde ambtsdragers symboliseren dat de kerkgemeenschap inderdaad niets kan zonder Christus en alles te danken heeft aan Hem.

Laten we in deze tijd tussen Pasen en Pinksteren bidden dat de Heer vele vrouwen en mannen roept om een dienstwerk in de Kerk op te nemen; in het bijzonder gewijde ambtsdragers: heilige diakens en priesters.

Stefaan Franco

eerder verschenen in Kerk en leven
- editie Federatie Jabbek - nr. 18 van 4 mei 2011 p. 1.

» Stefaan.franco@skynet.be ^ Naar boven